Số điện thoại: 024 6683 9670
[Vietnamese]
[English]

Phòng thử nghiệm thực hiện tiêu chuẩn ISO 11133:2014

20/07/2015

Vào tháng 3/2014, Tổ chức Tiêu chuẩn hoá Quốc tế (ISO) đã giới thiệu bộ sửa đổi ISO 11133:2014, mà hiện tại là một tiêu chuẩn bắt buộc đối với tất cả các phòng thử nghiệm (PTN) được công nhận thực hiện phân tích vi sinh vật trong thực phẩm, thức ăn chăn nuôi và nước sử dụng môi trường nuôi cấy. Tiêu chuẩn mới này thay thế cho tiêu chuẩn ISO/TS 11133-1:2009 (Chuẩn bị môi trường nuôi cấy), ISO/TS 11133-2:2003 (Thử nghiệm hiệu năng của môi trường nuôi cấy, đối với vi sinh vật trong thực phẩm và thức ăn chăn nuôi) và tiêu chuẩn ISO 9998:1991 (Yêu cầu đối với môi trường nuôi cấy vi sinh cho thử nghiệm nước).

Tiêu chuẩn ISO 11133:2014 áp dụng cho bất kỳ đơn vị nào sản xuất và/hoặc phân phối môi trường nuôi cấy dành cho phân tích vi sinh vật thực phẩm, thức ăn chăn nuôi và các mẫu thử từ môi trường sản xuất của các sản phẩm, cũng như nước để tiêu thụ hoặc sử dụng trong sản xuất thực phẩm. Tiêu chuẩn mới bao gồm tất cả các kiểu môi trường nuôi cấy, từ môi trường đông khô đến môi trường hoàn chỉnh cho các phương pháp thử nghiệm vi sinh từ cổ điển đến thay thế.

Tổng quan về tiêu chuẩn ISO 11133:2014

Tiêu chuẩn ISO 11133:2014 bao gồm các yêu cầu đối với việc chuẩn bị, sản xuất, lưu trữ và thử nghiệm hiệu năng của môi trường nuôi cấy. Theo tiêu chuẩn mới, tất cả các điều kiện để thử nghiệm hiệu năng nên giống với các điều kiện thử nghiệm mẫu dự định chặt chẽ nhất có thể để cung cấp các kết quả chính xác và có ý nghĩa nhất.

Tiêu chuẩn này cung cấp các bảng đặc tả toàn diện đối với hầu hết môi trường nuôi cấy cho cả vi sinh vật trong thực phẩm và nước. Các bảng này bao gồm vi sinh vật mục tiêu của môi trường; tiêu chuẩn ISO liên quan; mỗi chức năng của môi trường được thử nghiệm (năng suất, tính chọn lọc và tính đặc thù); các chủng kiểm soát phù hợp với mỗi chức năng của môi trường nuôi cấy, bao gồm cả Trung tâm Dữ liệu Thế giới đối với số lượng vi sinh vật, chuẩn cứ thử nghiệm và/hoặc các phản ứng đặc trưng và thông tin thiết thực khác.

Tiêu chuẩn ISO 11133:2014 bao gồm các hướng dẫn chi tiết cho việc duy trì các chủng vi khuẩn, sự chuẩn bị và tiêu chuẩn hóa các chủng cấy làm việc (working cultures) và huyền phù nuôi cấy (inoculation suspensions). Tiêu chuẩn này chỉ rõ số lượng tối ưu của các đơn vị hình thành khuẩn lạc (colony) hoặc CFUmỗi đĩa hoặc màng lọc và mô tả cách xác định các tỷ lệ và giới hạn năng suất.

Trách nhiệm đảm bảo chất lượng

Nhiều phòng thí nghiệm tìm nguồn môi trường nuôi cấy từ các nhà cung cấp để vừa sắp xếp hợp lý quy trình công việc, vừa đảm bảo chất lượng cao và tính nhất quán. Tiêu chuẩn ISO 11133:2014 sẽ đưa vào bản kê khai số lượng ngày càng tăng của các PTN tìm nguồn cung ứng môi trường nuôi cấy từ các nhà cung cấp bằng cách quy định các yêu cầu đảm bảo chất lượng không chỉ cho các PTN đó tiếp tục chuẩn bị môi trường trong nhà của họ, mà còn cho các nhà sản xuất môi trường nuôi cấy. Với một ranh giới rõ ràng rút ra giữa trách nhiệm của người sử dụng và các nhà cung cấp, các nhà quản lý PTN có thể đánh giá tin cậy nhiệm vụ và trách nhiệm sẽ chuyển giao cho các nhà sản xuất khi họ đưa ra quyết định để mua môi trường nuôi cấy từ một nhà cung cấp.

Đối với các phòng lab tiếp tục sản xuất môi trường nuôi cấy trong PTN, mỗi mẻ có thể được kiểm tra đầy đủ bằng cách sử dụng một chủng thử nghiệm duy nhất có tên trong tiêu chuẩn. Mặt khác, các nhà sản xuất phải thử nghiệm từng mẻ sử dụng một số vi sinh vật. Các PTN có thể dựa vào các thử nghiệm hiệu năng mà nhà sản xuất tiến hành chỉ cho môi trường hoàn chỉnh miễn là các điều kiện vận chuyển được quan sát và thử nghiệm QC của nhà sản xuất được thực hiện theo các yêu cầu của tiêu chuẩn. Đây là trách nhiệm của người sử dụng cuối cùng để đảm bảo rằng việc thử nghiệm hàng loạt được thực hiện theo các yêu cầu của tiêu chuẩn ISO 11133:2014 bằng cách mua các chứng chỉ kiểm soát chất lượng như một bộ tài liệu hỗ trợ từ nhà sản xuất. Chứng chỉ này cần phải trình bày các sinh vật thử nghiệm đã sử dụng các chuẩn cứ chấp nhận của các thử nghiệm hiệu năng và các kết quả thử nghiệm.

Thử nghiệm hiệu năng

Các nhà cung cấp phải thực hiện nghiêm ngặt thử nghiệm về chất lượng và/hoặc định lượng trên toàn bộ tiêu chuẩn ISO 11133:2014 tuân thủ môi trường nuôi cấy mà họ cung cấp cho các PTN. Dưới đây là một vài ví dụ về chuẩn cứ thử nghiệm môi trường nuôi cấy lỏng và đông đặc chọn lọc và không chọn lọc.

Môi trường nuôi cấy lỏng. Buffered Peptone Water (BPW) được sử dụng cho môi trường tiền tăng sinh không chọn lọc của vi khuẩn Salmonella trong thực phẩm. Tiêu chí thử nghiệm ISO 11133:2014 đối với BPW là độ đông đặc.

Canh thang Fraser được sử dụng cho môi trường tăng sinh chọn lọc của Listeria monocytogenes trong thực phẩm. Tiêu chí thử nghiệm ISO 11133:2014 đối với canh thang Fraser là sự tăng trưởng của hơn 10 khuẩn lạc trên thạch chọn lọc Listeria theo Ottaviani và Agosti. Khi được nuôi cấy trong một môi trường pha trộn với Escherichia coli và Enterococcus faecalis, chỉ có L. monocytogenes có thể tăng trưởng trên môi trường thạch này như khuẩn lạc đặc trưng màu lam với quầng mờ đục.

Bảng 2 cho thấy các kết quả thử nghiệm định tính thực hiện trong năm mẻ canh thang Fraser (EMD Millipore). Các chủng E. coli và E. faecalis bao gồm các tiêu chí thử nghiệm để chứng minh các đặc tính chọn lọc của môi trường.

Sinh vật thử nghiệm

Mẻ: 1 đến 5

Listeria monocytogenes WDCM 00021

+ Escherichia coli WDCM 00012

+ Enterococcus faecalis WDCM 00009

Hơn 10 khuẩn lạc trên Thạch Listeria theo Ottaviani và Agosti

Khuẩn lạc xanh lam với quầng mờ đục

Listeria monocytogenes WDCM 00109

+ Escherichia coli WDCM 00013

+ Enterococcus faecalis WDCM 00087

Hơn 10 khuẩn lạc trên Thạch Listeria theo Ottaviani và Agosti

Khuẩn lạc xanh lam với quầng mờ đục

Kết quả thử nghiệm tính năng suất của môi trường tăng sinh chọn lọc canh thang Fraser.

Môi trường nuôi cấy thạch đông đặc. Hai môi trường nuôi cấy thạch đông đặc thông thường từ EMD Millipore được chọn lọc từ thạch MRS (de Man, Rogosa, Sharpe) cho định lượng axit lactic và Thạch Đếm Đĩa (PCA) không chọn lọc cho khuẩn lạc. Tiêu chí thử nghiệm năng suất định lượng theo tiêu chuẩn ISO 11133:2014 đối với mỗi môi trường nuôi cấy thạch đông đặc là tỷ lệ thu hồi 70% hoặc nhiều hơn cho mọi sinh vật thử nghiệm.

Kết luận                                                                              

ISO 11133:2014 là một tiêu chuẩn bắt buộc đối với tất cả các PTN được công nhận thực hiện các thử nghiệm vi sinh của thực phẩm, thức ăn chăn nuôi hoặc nước sử dụng môi trường nuôi cấy. Mục đích của tiêu chuẩn mới này là để nâng cao an toàn của người tiêu dùng đối với các sản phẩm thực phẩm và nước giải khát và hướng dẫn nguyên tắc các điều kiện thử nghiệm hiệu năng nên giống với các điều kiện thử nghiệm mẫu dự định chặt chẽ nhất có thể. 

Hoài Anh dịch

Theo www.foodqualityandsafety.com